میگرن
با میگرن و عوامل تاثیر گذار و محرک آن آشنا شده و نحوه درمان آن را آموزش ببینید.
میگرن چیست؟
میگرن سردرد با دردی ضربانی است که معمولاٌ در یک طرف سر شدیدتر است. درد اغلب به قدری شدید است که فعالیتهای روزانه را مختل می کند و اگر درمان نشود، از چهار ساعت تا سه روز ممکن است طول بکشد بیش از یک نفر از هر ده امریکایی و یک نفر از هر شش زن در آمریکا مبتلا به میگرن هستند، اما ممکن است به اشتباه به آنها گفته شود که سینوس یا سردرد تنشی دارند. غذاها، استرس و هورمونها ممکن است میگرن را تحریک کنند.
علائم میگرن
درد ضربان دار معمولاٌ در یک سمت سر نزدیک به شقیقه و چشمها، ایجاد می شود. میگرن ممکن است باعث شود نسبت به نور یا فعالیت ملایم مانند بالا رفتن از پله خیلی حساس شوید. بسیاری از مردم تهوع، استفراغ یا مشکلات بینایی را نیز تجربه می کنند. درد ممکن است خیلی شدید بوده و افراد را مجبور به رها کردن کار یا فعالیت کند.
میگرن و هاله
حدود ۲۰ درصد از افرادی که از میگرن رنج می برند، حدود بیست دقیقه تا یک ساعت پیش از شروع درد، هاله می بینند. این ممکن است شامل نورهای چشمک زن، خطوط موجدار، یا نقاط بوده و یا تاری دید یا نقاط کور در میدان دید باشد. به این حالتها " میگرن کلاسیک" می گویند.
علائم هشدار دهنده میگرن
برخی از مردم ممکن است پیش از آغاز میگرن، تغییراتی در خلق داشته باشند. افراد ممکن است تحریک پذیر ، برانگیخته، و یا افسرده شوند. برخی دیگر نیز ممکن است احساسهایی مانند بو یا طعم عجیب را تجربه کنند. حتی ممکن است خستگی، خمیازه های مکرر یا تجربه تنش عضلانی داشته باشند. حدود یک چهارم مردم این مرحله را تجربه میکنند که می تواند تا بیست و چهار ساعت پیش از هر گونه سردرد اتفاق بیفتد.
علت میگرن
علت دقیق میگرن هنوز به خوبی مشخص نشده است اما این مشکل عصب شناختی (مربوط به سیستم عصبی) محسوب میشود. تصور بر این است که مواد شیمیایی مغز، رگهای خونی و عصبهای مغز در آن دخیل هستند.
محرک: نور چشمک زن
میگرن ممکن است با علل مشخصی مانند نورهای چشمک زن آغاز شود. این می تواند انعکاس برف یا آب، لامپهای فلورسانت، پرده سینما یا تلویزیون باشد. استفاده از عینک آفتابی پلاریزه در بیرون و استفاده از لامپ فلورسانت طیف نور طبیعی در خانه، می تواند مفید باشد.
محرک: اضطراب و استرس
استرس هیجانی یک محرک متداول برای میگرن است. اگر چه اجتناب کامل از استرس ممکن است غیر ممکن باشد، اما ورزشهای آرام کننده می توانند به غلبه بر آن کمک کنند. انجام دم و بازدم آرام که ریه ها را مانند یک بالون پر از هوا کرده و سپس خالی می کند، می تواند مفید باشد. در برخی از مردم تصور یک منظره آرامش بخش یا گوش دادن به موسیقی مورد علاقه می تواند موثر باشد.
محرک: کمبود خواب یا غذا
افراد مستعد میگرن لازم است برنامه منظمی برای خواب و غذا داشته باشند. قند پایین خون ناشی از حذف وعده غذایی، می تواند باعث شروع علائم میگرن شود. خوردن بیش از حد قند نیز باعث افزایش ناگهانی و سپس افت قند خون می شود. در طول روز آب بنوشید تا از بی آب شدن بدن اجتناب کنید و حداقل شش تا هشت ساعت در شب بخوابید.
محرک: تغییرات هورمونی
در بسیاری از زنان، میگرن با سیکل قاعدگی مرتبط است و چند روز پیش از دوره قاعدگی یا در حین آن که سطح استروژن کاهش یافته است، اتفاق میافتد. استفاده از داروهای ضد التهاب پیش از شروع سردرد در برخی از خانم ها می تواند مفید باشد.
محرک: غذاهای سردرد
افرادی که از میگرن رنج می برند اغلب بیان می کنند که غذاهای مشخصی سردرد آنها را تحریک میکند. غذاهای متداول محرک سردرد عبارتند از پنیر، شکلات، مونوسدیم گلوتامات (MSG)، سس سویا و گوشتهای فراوری شده. اگر چه مطالعات علمی هیچ غذای ویژه ای را به عنوان محرک میگرن تایید نکرده است.
محرک: تیرامین
غذاهای ذخیره شده کهنه و تخمیر شده میزان زیادی تیرامین دارند (ماده ای که از تجزیه اسید آمینه تیروسین به وجود می آید). تیرامین می تواند موجب انقباض و سپس انبساط رگهای خونی شده و احتمالاً برخی از انواع میگرن را تحریک کند. برخی از متخصصان توصیه می کنند غذاهای کهنه یا تخمیر شده مانند پنیر، سس سویا، ترشی و پپرونی را محدود کنید.
کافئین: مفید یا مضر
کافئین در ترکیب با برخی از داروهای مسکن، می تواند موجب آرام شدن سردرد شود. بیشتر افرادی که از میگرن رنج میبرند می توانند بدون هیچ مشکلی، یک تا دو فنجان قهوه در روز بنوشند. اما مصرف بیش از حد کافئین میتواند هنگام از بین رفتن تاثیر محرکش، به سردرد منجر شود.
یافتن محرکهای فردی
با یادداشت روزانه، محرکهای میگرن خود را پیدا کنید. هر زمانی که از میگرن رنج میبرید، درمورد علائم هشدار دهنده (پیش نشانه ها)، محرکها و شدت آن یادداشت بردارید. اگر برخی از محرکهای فردی خود را شناسایی کنید میتوانید از سردردهای آتی جلوگیری کنید.
چه کسانی به میگرن دچار می شوند؟
احتمال میگرن در زنان سه برابر مردان است. اگر خویشاوند نزدیکی دارید که به میگرن مبتلا است، احتمال بیشتری دارد که شما نیز به میگرن دچار شوید. کارشناسان معتقدند میگرن می تواند در ارتباط با جهش در ژنهایی باشد که بر نواحی خاصی در مغز تاثیر می گذارند. میگرن در میان افراد مبتلا به صرع، افسردگی، آسم، اضطراب، سکته و برخی از اختلالات وراثتی و عصب شناختی دیگر شایعتر است.
میگرن در کودکان
حدود ۵ درصد از کودکان دارای مشکلات سردرد از میگرن رنج میبرند. میگرن هم در دختران و هم پسران وجود دارد اما پس از بلوغ در دختران شایعتر است. کودکان ممکن است علائمی بیش از سردرد داشته باشند از جمله درد معده (میگرن شکمی) یا استفراغ شدید و مکرر (استفراغ سیکلی). اگر کودکی دچار عدم تعادل در پا ، بی قراری و رنگ پریدگی شد یا حرکات غیر ارادی چشم یا استفراغ داشت، ممکن است نوعی میگرن به نام سرگیجه حمله ای خوش خیم داشته باشد.
تشخیص میگرن
میگرن عمدتاٌ از روی علائم تشخیص داده می شود اما پزشک ممکن است اسکن مغزی انجام دهد تا احتمال بیماریهای دیگر سردردزا، مانند تومور مغزی یا خونریزی مغزی را رد کند. سی تی اسکن از پرتوهای ایکس ویژه ای استفاده می کند تا تصویر مقطعی از مغز ایجاد نماید. ام آر آی از پالسهایی فرکانس رادیویی و میدان مغناطیسی استفاده می کند تا تصویری از مغز ایجاد نماید.
محاسبه بار سردرد
پیش از شروع درمان، پزشک ممکن است بار سردرد شما را ارزیابی کند (این که زندگی شما چه مقدار تحت تاثیر میگرنتان قرار گرفته است). در پرسشنامه ساده ای از شما سوال می شود که چند مرتبه کار، مدرسه یا فعالیتهای دوران فراغت یا خانوادگی را به خاطر میگرن، از دست داده اید.
درمان: داروهای بدون نسخه
ترکیبی از مسکنهای متداول و ضد التهابها می توانند در کاهش علائم میگرن موثر باشد: آسپیرین، ناپروکسن سدیم، ایبو پروفن، استامینوفن. برخی از این داروها ویژه درمان میگرن طراحی شده اند. اگر چه مصرف بیش از حد ممکن است سردرد را بدتر کند یا منجر به زخمها یا مشکلات دیگر گوارشی شود.
درمان: تریپتان
تریپتان رایجترین داروی تجویزی برای میگرن است که هنگامی که زود مصرف شود بیشترین تاثیر را دارد. تریپتانهای متداول عبارتند از ناراتریپتان ( Amerge)، الموتریپتان (Axert)، تروواتریپتان (Frova)، سوماتریپتان (Imitrex)، ریزاتریپتان ( Maxalt)، واله تریپتان (Relpax)، ناپروکسین سدیم ( Treximet) و زولمی تریپتان (Zomig). افراد مبتلا به فشار خون بالا، بیماری قلبی، سکته و دارای شرایط دیگر ممکن است نتوانند تریپتان مصرف کنند. به دلیل احتمال تداخل جدی دارو، باید پیش از مصرف درباره داروهای دیگری که مصرف میکنید، مانند ضد افسردگی یا دارهای ضد تشنج، با پزشک خود صحبت کنید. عوراض تریپتان شامل تهوع، سرگیجه، بی حسی، مور مور شدن و درد سینه است.
درمان: ارگوتامین | ergotamines
اگر تریپتان ها برای شما موُثر نباشد، ممکن است پزشکتان دی هیدرو ارگوتامین (Migranal) یا ارگوتامین (کافرگات یا میگرگات) را به صورت قرص، اسپری بینی یا تزریق تجویز کند. این داروها رگهای خونی را تنگ کرده و می توانند باعث تهوع، سرگیجه، درد عضله یا مزه بد در دهان شوند. اینها معمولاً به اندازه تریپتانها موثر نیستند و ممکن است با داروهای دیگر تداخل ایجاد کنند.
آیا درمان شما موثر است؟
پس از این که دو یا سه بار سردرد خود را با داروهای تجویز شده درمان کردید از خود چند سوال ساده بپرسید. آیا واقعا موُثر بود؟ اگر نه باید با پزشک خود درباره تغییر درمان صحبت کنید. باید دارو را ابتدای حمله میگرنی مصرف کنید (حداقل دو ساعت اول شروع حمله).
محدودیتهای استفاده از دارو
مصرف بیش از حد دارو گاهی اوقات منجر به سردردهای مزمن می شود. نباید داروی تجویز شده را بیش از دو بار در هفته مصرف کنید. با توقف یا کاهش تدریجی مصرف (تحت نظر پزشک) می توانید از سردرد مزمن خلاص شوید. داروهای مسکن حاوی مخدر تنها زمانی باید مصرف شوند که داروهای دیگر در تسکین درد موثر واقع نشده اند، چون ممکن است اعتیاد آور باشند.
درمان: داروهای پیشگیرانه
اگر میگرنتان مکرر یا بسیار شدید است شاید لازم باشد هر روز دارو مصرف کنید تا از حمله جلوگیری به عمل آورید. تیمولول ((Blocadren، دیوالپراکس سدیم ((Depakote، پروپرانولول (Inderal) و توپیرامات (Topamax)، داروهای متداول و تایید شده پیشگیرانه هستند. این داروها برای درمان فشار خون بالا یا پیشگری از تشنج طراحی شده اند.
درمان جایگزین: بیوفیدبک
تمرین بیوفیدبک و تن آرامی می تواند برای شما تسکینی مشابه مصرف دارو به همراه داشته باشد. بیو فیدبک از یک نمایشگر استفاده می کند تا به شما یاد دهد شروع تنش عضلانی و تغییرات دمای بدن را که علائم استرس هستند را شناسایی کنید.
درمان جایگزین: طب سوزنی
طب سوزنی شیوه ای از طب چینی است که از سوزنهای بسیار کوچک استفاده می کند و آنها را در محلهای خاصی از بدن وارد می کند تا جریان انرژی در بدن را متعادل کند. برخی از محققان دریافته اند که طب سوزنی باعث آزاد سازی مواد شیمیایی در مغز می شود که بر کاهش درد تاثیر می گذارد اما مطالعاتی که بر روی کارایی طب سوزنی در کاهش علائم میگرن انجام شده، نتایج متفاوتی را نشان داده است.
مزیت سالخوردگی
میگرن اغلب بین سنین بیست تا شصت سالگی رخ میدهد. با این که افراد مسن هنوز دچار میگرن می شوند اما اغلب با افزایش سن شدت و دفعات آن کاهش یافته و حتی ممکن است به طور کامل از بین برود. مدیریت خوب میگرن می تواند به رهایی همیشگی از میگرن کمک کند.
چه زمانی به درمان سریع نیاز دارید؟
هر سردرد جدیدی که به طور غیر معمول شدید است یا بیش از چند روز طول می کشد باید توسط پزشک مورد بررسی قرار بگیرد. همچنین باید الگوی تغییرات سردرد، مانند محرکهای جدید، را به اطلاع پزشکتان برسانید. اگر سردرد همراه با گیجی، تب، سفتی گردن یا فلجی دارید، به فوریتهای پزشکی مراجعه کنید.
باورهای رایج اما غلط درباره میگرن
میگرن ها معمولا ۴ تا ۷۲ ساعت طول می کشند، اما می توانند طولانی تر نیز باشند.
با وجود شیوع بالای میگرن، همچنان باورهای غلطی درباره آن وجود دارد. خیلی وقت ها میگرن با انواع دیگر سردرد اشتباه گرفته می شود. در حالی که دیگر زمان آن رسیده همه ما بدانیم میگرن یک سردرد معمولی نیست، بلکه سردردی شدید است که به صورت حمله ای اتفاق افتاده و با علائم متعددی از جمله تهوع، استفراغ، حساسیت به نور و خستگی شدید همراه است. نه هر سردردی، بلکه سردردهای شدید را می توان گاهی میگرن تلقی کرد.
در اینجا می خواهیم برخی باورهای غلط میگرنی را با شما در میان بگذاریم.
۱ فقط خانم ها به میگرن مبتلا می شوند؟!
خیر، هم مردان و هم زنان می توانند به میگرن مبتلا شوند. اگرچه در بین این افراد معمولا ۷۵ درصد از مبتلایان را خانم ها تشکیل می دهند. به عبارتی می تواند گفت شیوع میگرن در خانم ها ۲.۵ برابر آقایان است. این در حالی است که هنوز هیچ عاملی برای این تفاوت در دو جنس پیدا نشده است.
۲ میگرن هرگز چند روز طول نمی کشد و هیچ کس هر روز میگرن را تجربه نمی کند.
میگرن ها معمولا ۴ تا ۷۲ ساعت طول می کشند، اما می توانند طولانی تر نیز باشند. سردردهای میگرنی گاه برای چند روز، چند هفته و حتی چند ماه باقی می مانند. فراموش نکنید در مواردی که حمله میگرنی برای بیش از ۷۲ ساعت طول بکشد، مراجعه به پزشک ضروری خواهد بود. متاسفانه خیلی از افراد میگرن را هر روز تجربه می کنند. به این وضعیت میگرن مزمن می گویند. یعنی شرایطی که فرد در طول یک ماه، ۱۵ روز و یا بیشتر به میگرن مبتلا باشد.
۳ میگرن فقط یک بیماری آزاردهنده است و سلامتی را تهدید نمی کند.
اگرچه خود میگرن یک بیماری تهدید کننده زندگی نیست، ولی ترکیب میگرن و عوامل خطر همراه آن می تواند خطرناک باشد. بررسی ها، ارتباط بین میگرن با سکته و سایر بیماری های قلبی عروقی را تایید کرده اند. البته شواهد بسیاری برای ارتباط بین میگرن و خودکشی نیز وجود دارد که این موضوع گسترده تر از آن است که در این مطلب بگنجد.
۴ هر پزشکی می تواند میگرن را تشخیص دهد و درمان کند.
هرگز نگذارید شیوع بالای این بیماری و دهان به دهان چرخیدن اسم آن، بیماری را بی اهمیت کند. همانطور که هر سردردی میگرن تلقی نمی شود، هر پزشکی هم قدرت تشخیص و درمان میگرن را ندارد. پزشکان متخصص مغز و اعصاب بایستی این بیماری را درمان کنند. بد نیست بدانید همه متخصصین مغز و اعصاب هم متخصص میگرن نیستند و همه متخصصین میگرن هم متخصصین مغز و اعصاب نیستند. پس برای درمان هرچه سریع تر و موثرتر، در انتخاب پزشک معالج خود دقت کامل را داشته باشید.
۵ فقط بالغین به میگرن دچار می شوند.
افراد در هر سنی می توانند حملات میگرن را تجربه کنند. برخی بیماران مبتلا به میگرن، بچه های کوچک و کم سن و سال اند. حتی آنقدر کوچک که نمی توانند مشکل خود را به زبان بیاورند.
در این کودکان، معمولا تشخیص میگرن بر اساس گرفتن اطلاعاتی نظیر سابقه ابتلای خانوادگی و توجه به رفتارهای کودک و تست های تشخیصی انجام می شود.
۶ الکل، کافئین و کاکائو شروع کننده های اصلی میگرن اند.
برخی مواد غذایی و نوشیدنی ها می توانند شروع کننده میگرن باشند، اما این عامل شروع کننده در همه افراد یک چیز نیست. در بیشتر افراد، عوامل آغازکننده میگرن حمله ای همچنان ناشناخته باقی مانده اند. الکل، نوشیدنی های کافئین دار و شکلات ها شایع ترین مواد غذایی در شروع میگرن اند، اما از دیگر متهمان می توان به موز، پنیر، گوشت قرمز و برخی شیرین کننده های مصنوعی اشاره کرد.
به هر حال تاثیرپذیری هر فردی نسبت به غذاهای مختلف، متفاوت است و نمی توان یک غذای خاص را به عنوان علت اصلی میگرن در تمام افراد در نظر گرفت.
۷ مبتلایان به میگرن افرادی خاص، تیزهوش، عصبانی و تحریک پذیر و خلاصه افرادی با شخصیت میگرنی هستند.
در یک دوره ای از زمان اعتقاد بر آن بود که افراد مبتلا به میگرن، دارای ویژگی های شخصیتی و خلق و خوی خاصی هستند، ویژگی هایی نظیر تحریک پذیری، احساس استرس و ناامنی، کمال گرایی و وجدان درد ویژگی هایی بود که به مجموع آنها شخصیت میگرنی می گفتند. اما در حال حاضر مطالعات و بررسی های انجام شده هیچ شخصیت خاص و ویژه ای را به مبتلایان به میگرن نسبت نداده و وجود هر گونه ارتباط را زیر سوال می برد.
۸ میگرن هیچ درمانی ندارد و فقط باید با آن مدارا کرد.
این کاملا یک باور غلط است. اگرچه در حال حاضر درمان واقعی برای میگرن وجود ندارد، اما ما محکوم به زندگی کردن با آن نیستیم. با کمک یک پزشک حاذق قادر خواهیم بود، عوامل اصلی و شروع کننده حملات میگرن را در خود بشناسیم و با مدیریت، این عوامل را کنترل کنیم.
۸ نشانه اینکه میگرن دارید
حدود ۳۰ میلیون نفر در ایالات متحده میگرن دارند و تعداد خانم هایی که میگرن دارند سه برابر آقایان است. میگرن به سردردهای ضربان داری گفته می شود که در یک طرف سر حس می شود. فعالیت جسمانی این درد را بدتر می کند و نشانه های ظهور آن در اشخاص مختلف و از هر حمله به حمله ای دیگر متفاوت است.
در زیر به ۱۸ نشانه وجود این بیماری در افراد اشاره می کنیم:
اورا (Aura)
افرادی که میگرن دارند اغلب اورا را تجربه می کنند. رایج ترین اورا ها بصری هستند و فرد نورهای چشم زن، نقطه ها یا خطوطی می بیند. اورا معمولاً ۵ دقیقه تا ۱ ساعت طول می شد و ۶۰ دقیقه بعد سردردهای میگرنی آغاز می شوند.
افسردگی، ناراحتی یا هیجان
تغییر حالات خلقی نیز می تواند یکی از نشانه های میگرن باشد. بعضی بیماران ناگهان احساس افسردگی و ناراحتی شدید می کنند در حالیکه هیچ دلیلی برای افسردگی ندارند. بعضی دیگر نیز احساس سرخوشی می کنند. پژوهشگران هلندی اخیراً گزارش کرده اند که ممکن است رابطه ژنتیکی بین افسردگی و میگرن به خصوص میگرن های همراه با اورا وجود داشته باشد.
کمبود خواب راحت
افرادی که میگرن دارند اکثراً خسته از خواب بیدار می شوند یا به راحتی خوابشان نمی برد. مطالعات نشان داده اند که بین کمبود خواب و تعداد و شدت میگرن ها رابطه ای وجود دارد. وقتی سردردهای میگرنی آغاز می شوند، نمی توان خواب شبانه راحتی داشت. بسیاری از بیماران بخاطر میگرن دچار بیخوابی می شوند. این بیخوابی می تواند شروع یک چرخه طاقت فرسا برای بیمار باشد.
آبریزش بینی یا آب افتادن چشم ها
بعضی از بیماران مبتلا به میگرن نشانه های سینوسی مانند بینی گرفته، آبریزش بینی، آب افتادن چشم ها و آویختگی پلک ها دارند. در یک تحقیق ثابت شد که در میان افرادی که سردردهای سینوسی دارند، حدود ۹۰ درصد آنها میگرن دارند.
ویار
ویار قبل از شروع حمله های میگرن اتفاق می افتد و بعضی افراد خوراکی های خاصی هوس می کنند.
درد ضربان دار در یک طرف یا هر دو طرف سر
درد ضربان دار یکی از نشانه های کلاسیک میگرن است. این درد اغلب در یک طرف سر حس می شود.
درد چشم
دردهای میگرنی معمولاً پشت چشم ها حس می شوند. بسیاری از مردم آن را چشم درد تصور کرده و نزد چشم پزشک می روند، و این کمکی به سردردهای آنها نمی کند.
درد گردن
بسیاری از افرادی که به میگرن مبتلا هستند می گویند که گردن آنها می گیرد و سپس سرشان درد می گیرد. این احتمالاً مرحله قبل از حمله میگرن است. نشانه های میگرنی آنها درد گردن است یا این که در پشت گردن خود احساس درد ضربان دار می کنند.
ادرار مداوم
اگر مجبور هستید پشت سر هم دستشویی بروید، شاید بتوان گفت سردرد شما سردرد میگرنی است. این در واقع فقط یکی از نشانه های متعدد قبل از میگرن است. این نشانه ها که با عنوان "مرحله پیش نشانه" شناخته می شوند حدود یک ساعت یا دو روز قبل از شروع درد میگرنی تجربه می شوند.
خمیازه
خمیازه هم یکی از علائم شروع سردرد میگرنی است. بر خلاف خمیازه خستگی، این خمیازه ها متوالی بوده و هر چند دقیقه یکبار تجربه می شوند.
کرخی یا مورمور شدن
بعضی از بیمارانی که میگرن دارند، اورای حسی دارند. آنها بطور موقتی حواس خود را از دست می دهند یا حس سوزن سوزن شدن در یک طرف بدن به آنها دست می دهد که از نوک انگشتان شروع شده و تا بازو و صورت می رسد.
تهوع و استفراغ
طبق نظرسنجی انجام شده در تحقیقات میگرن آمریکا، از بیش از ۳۷۰۰ شرکت کننده در این نظرسنجی، ۷۳ درصد حالت تهوع و ۲۹ درصد استفراغ را تجربه کرده اند.
نور، صدا یا بوها درد را شروع کرده یا بدتر می کنند.
وسط حمله میگرنی، افراد مبتلا به میگرن به جاهای تاریک و ساکت پناه می برند. نورهای خیره کننده و صداهای بلند موجب شروع میگرن آنها شده یا درد آنها را تشدید می کند. همین قضیه در مورد بوها نیز صادق است.
فعالیت موجب شروع میگرن یا بدتر شدن آن می شود.
فعالیت های روتینی مانند پیاده روی یا بالا رفتن از پله ها درد میگرن را بدتر می کنند. بعضی از سردردهای میگرنی در اثر ورزش کردن (دویدن، وزنه برداری) یا تقلا (فعالیت جنسی) آغاز می شوند. افرادی که سردردهای ناشی از تقلا و کار سخت دارند باید سعی کنند علت های اصلی مانند آنوریسم مغزی را رفع کنند.
مشکل در صحبت کردن
آیا نمی توانید کلمات را ادا کنید و حرفتان را بزنید؟ مشکل در صحبت کردن نیز یکی دیگر از نشانه های شروع درد میگرنی است. بسیاری از افرادی که به میگرن مبتلا هستند حس می کنند که در حال چرند گفتن هستند و این رایج ترین توصیفی است که بیماران از میگرن می دهند. اگر اولین بار است که مشکلات گفتاری را تجربه می کنید، با پزشک خود تماس بگیرید تا مطمئن شوید که این مشکلات به مسئله ای جدی تر مانند سکته ربط ندارد.
ضعف در یک طرف بدن
وقتی یک دستتان لمس می شود، شاید این نشانه شروع سردرد میگرنی باشد. بعضی افراد ضعف عضلانی را در یک طرف بدن قبل از حمله میگرنی تجربه می کنند. این ممکن است نشانه سکته باشد، پس بهتر است با پزشک مشورت کنید.
سرگیجه یا دو بینی
یک نوع میگرن که میگرن نوع بنیادین نامیده می شود موجب سرگیجه، دو بینی یا عدم بینایی می شود. بعضی افرادی که میگرن دارند ممکن است مشکل عدم تعادل نیز داشته باشند. در تحقیقی که اخیراً انجام شده، پزشکان رابطه ای بین شدت میگرن و سرگیجه یا منگی یافته اند. هرچه سردرد میگرنی شدیدتر باشد، بیمار سرگیجه بیشتری دارد.
خماری پس از سردرد
وقتی سردرد میگرنی می گذرد، فرد حس می کند که بدنش کوفته شده است. در تحقیق جدیدی پزشکان با بیماران میگرن مصاحبه نموده و کشف کرده اند که این بیماران اغلب نشانه هایی مانند خستگی، مشکل در تمرکز، ضعف، سرگیجه، منگی و کمبود انرژی را بعد از گذشتن سردرد میگرنی تجربه می کنند.
میگرن را به بند بکشید
میگرن سردرد شدید و بی تاب کننده ای است که باعث تهوع، سرگیجه و حساسیت به نور و برخی صداها می شود. حدود چهار درصد کودکان پیش از بلوغ میگرن دارند ۱۰ درصد کل جمعیت جهان به میگرن مبتلا هستند. سردردهای میگرنی معمولاً در سن بلوغ شروع می شود و در سن بالای ۵۰سال از بین می رود.
بیماری میگرن در زنان شایع تر است. در اکثر مبتلایان به میگرن سابقه خانوادگی وجود دارد.درد میگرن اغلب اوقات به صورت درد ضربان دار یک طرفه است که گاهی با حالت تهوع و استفراغ همراه است. اکثر افراد مبتلا به میگرن در زمان حمله سردرد دچار ترس از نور و صدا می شوند و تمایل دارند که در یک اتاق ساکت و تاریک استراحت کنند.
چرا آدم ها میگرن می گیرند؟
هنوز چرایی ایجاد این سردرد مشخص نشده است. درد میگرن در اثر تورم رگ های خونی و اعصاب اطراف مغز و یا در اثر انقباض رگ ها ایجاد می شود.
به نظر می آید یک ماده شیمیایی موجود در مغز به نام «سروتونین» نقش اصلی را در این بیماری داشته باشد در صورت گشادشدن عروق، دردهای ضربان دار کنار سر، تهوع، کاهش اشتها، حساسیت به نور و صدا ایجاد می شود اما در صورت انقباض رگ ها مشکلات بینایی، بی حسی، ضعف و کرختی در اندام، وجود صدا در گوش، سرد شدن دست و پا و گرم شدن پیشانی بروز می کند. این مرحله کمتر از یک ساعت طول می کشد.
البته برخی پژوهش های تازه نشان داده است نقص ژنتیکی می تواند در بروز این بیماری نقش داشته باشد. پژوهشگران ژن معیوبی را در بین گروهی از بیماران میگرنی یافتند که می تواند علت اصلی دردهای میگرنی باشد.
البته گفته می شود در اثر افزایش مایع میان سلولی در خون و به هم خوردن نظم فیزیولوژی در نواحی سر و گردن ایجاد می شود.مدتی طول می کشد تا این مایع جذب بدن و یا از نواحی سر در کل اندام خونی پخش گردد، در این صورت مقدار فشار در نواحی سر و گردن کم شده و به دنبال آن درد میگرنی هم کم کم کاهش می یابد.
این سردردها ممکن است از دو ساعت تا سه روز ادامه پیدا کند. بالاترین میزان شیوع میگرن در میان زنان است و با میزان هورمون جنسی زنانه یا استروژن رابطه ای مستقیم دارد؛ کاهش میزان استروژن پیش از قاعدگی ماهانه موجب تحریک ایجاد «میگرن قاعدگی» می شود، که نسبت به اشکال دیگر میگرن شدیدتر و طولانی تر است. این نوع میگرن معمولا در بارداری که سطح استروژن بالاست کاهش می یابد و با یائسگی و پایان نوسانات هورمونی پایان می پذیرد.
عوامل ایجادکننده ی میگرن
تغییرات هورمونی روی میگرن موثر است و عواملی مثل قاعدگی، بارداری و قرص های هورمونی جلوگیری از بارداری و کمبود میزان قند خون معمولاً باعث بدتر شدن میگرن می شود. در این میان صداهای بلند، نورهای شدید و درخشان، بوهای شدید، بوی سیگار یا عطر، تغییرات آب و هوا در بروز میگرن موثر است.
داروها: از جمله داروهای ضد فشارخون، بلاک کننده های گیرنده H۲، گشاد کننده های عروقی
تغییر در الگوی خواب: بی خوابی های شبانه، کار کردن بیش از حد و دیر خوابیدن در شب می تواند باعث بروز حملات شود.
خوردن غذای ناکافی: نخوردن یک وعده غذا یا کم غذا خوردن یا خوردن غذای شیرین می تواند منجر به حملات میگرن شود.
عوامل غذایی: بعضی غذاهای خاص باعث شروع حمله میگرن می شوند از جمله: مشروبات الکلی، سوسیس، گوشت نمک سود، پنیر مانده، میوه و سبزی های کال و فاسد، منابع غذایی حاوی مس از جمله آجیل، شکلات، جوانه گندم و صدف خوراکی و مصرف زیاد یا کاهش کافئین در بدن در تشدید میگرن موثر است.
استرس و فشار عصبی: یک نکته جالب در مورد استرس آن است که نه تنها خود استرس بلکه رفع شدن ناگهانی استرس نیز می تواند باعث ایجاد حمله میگرن شود.
راه های پیشگیری از بروز حملات میگرن
تنظیم ساعت خواب: خوردن غذاهای کم چرب و غنی از پروتئین: مرغ، خروس، بوقلمون که از میزان قند خون را کنترل می کند.
مصرف میوه ها و حبوبات: میوه ها و حبوباتی نظیر لوبیا، عدس، نخود همگی دارای فیبرهای محلول بوده و به تثبیت قند خون کمک می کنند.
درمان دارویی:همیشه چند قرص استامینوفن یا آسپرین همراه داشته باشید تا در صورتی که فکر می کنید حملات شروع خواهد شد آنها را هرچه سریعتر مصرف کنید. اهمیت زیادی دارد که قرص ها هرچه زودتر خورده شوند تا اثر بیشتری داشته باشند. به هر حال در مواردی که سردرد میگرنی شدید است و فعالیت روزانه را مختل می کند می توان با استفاده از مسکن های معمولی یا داروهای خاص سردرد را کنترل کرد.
کنترل استرس: بسیاری از افراد با کنترل استرس می توانند سردرد و میگرن خود را درمان کنند. اگرچه نمی توان وقایع پراسترس زندگی را حذف نمود،اما امکان تغییر در نحوه برخورد با این وقایع وجود دارد.
ورزش: ورزش های ملایم بهترین روش برای رهایی از استرس و سردردهای عصبی است، پیاده روی بهترین انتخاب برای رهایی از سردردهای عصبی می باشد، زمانی که شما راه می روید، حرکت آونگی دستان باعث ریلکس شدن ماهیچه های گردن و شانه می شود.
عوامل مؤثر و راه و روش های فرار از سردردهای میگرنی
کاهش آب بدن در تابستان به علت تعریق فراوان است به همین دلیل باید روزانه آب به صورت اندک اندک و بافاصله مصرف شود زیرا کاهش آب بدن یکی از عوامل تشدید کننده سردرد در تابستان محسوب می شود.
به طور کل میزان شیوع میگرن در فصل گرما بیشتر است و به ازای هر ٩ درجه سانتی گراد که هوا گرم می شود میگرن به میزان ٨ درصد افزایش می یابد.
چند عامل باعث تشدید سردرد در فصل تابستان و منجر به افزایش حملات میگرنی است. گرما به عنوان یکی از این عوامل باعث گشاد شدن عروق و فشار در اعصاب مجاور عروق می شود که در نتیجه سر درد را به همراه دارد و مکانیزم دیگر تشدید کننده سردرد، کاهش آب بدن به علت تعریق فراوان در تابستان است.
تابش آفتاب و نور آفتاب از دیگر عوامل ایجاد کننده سردرد در تابستان است که اغلب به علت نزدیکی خورشید به کره زمین در فصل تابستان شدت آفتاب بیشتر می شود و افراد دچار سردرد می شوند به همین دلیل مسافرت هایی که اغلب در فصل تابستان اتفاق می افتد نیز می تواند عامل ایجاد سردرد شود.
اختلال خواب، کم خوابی، افزایش استرس، عوامل خستگی بیش از حد، نحوه غذا خوردن و نوع خوراک همه در بروز میگرن در گرما و مسافرت تاثیرگذار است
کاهش آب بدن در اثر گرما، عامل مهمی است که می تواند باعث سردرد شود بنابراین برای پیشگیری از کم آبی بدن باید روزانه به صورت مرتب و با فاصله و جرعه جرعه آب مصرف شود زیرامصرف یک باره آب به مقدار زیاد برای رفع تشنگی درست نیست.
در فصل تابستان باید از ورزش های سنگین پرهیز کرد چون ورزش سنگین باعث کاهش زیاد آب بدن می شود که یکی از عوامل سردرد در فصل تابستان است. بنابراین می توان ورزش های تابستانی مانند استخر یا تنیس را جایگزین کرد، اما در صورت الزامی بودن ورزش سنگین در زیر آفتاب، این افراد باید آب به همراه خود داشته باشند تا با فاصله و جرعه جرعه از آن مصرف کنند.
مایعات دیگری نیز می توانند جایگزین آب شوند اما نوشیدنی های گازدار برای میگرن ضرر دارند و در فصل گرما نباید از این نوع نوشیدنی ها استفاده کرد و بهتر است از مایعات سنتی مانند دوغ، خاک شیر و مخلوط آب و آبلیمو تازه که بی ضرر هستند برای رفع کم آبی استفاده کرد اما مایعات شیرین برای میگرن مناسب نیست و به طور کل بهترین مایعات همان آب است که می تواند کاهش آب بدن در فصل گرما را جبران کند.
رنگ ادرار مشخصه مناسبی برای تشخیص کم آبی بدن است. به طوری که پررنگ بودن ادرار نشان از این است که بدن انسان به آب بیشتری احتیاج دارد اما در صورت کم رنگ بودن ادرار میزان آب مورد نیاز بدن کمتر است.
نور آفتاب نیزباعث تشدید میگرن می شود و اغلب بیماران مبتلا به میگرن هنگام سردرد تمایل به استراحت در محل تاریک دارند زیرا نور آفتاب باعث تشدید میگرن می شود.
برای پرهیز از تشدید میگرن و سردرد در برابر نور آفتاب افراد باید از عینک های آفتابی، کلاه های حصیری یا کلاه هایی که نقاب بزرگی دارند، استفاده کنند و همچنین پوشیدن لباس های روشن بسیار بهتر از رنگ های تیره است زیرا میزان حرارت به بدن را کمتر می کند.
علاوه بر این اختلال خواب، کم خوابی، افزایش استرس، عوامل خستگی بیش از حد، نحوه غذا خوردن و نوع خوراک همه در بروز میگرن در گرما و مسافرت تاثیرگذار است. بنابراین بیماران مبتلا به میگرن باید برای مسافرت ها برنامه ریزی کنند، دارو های خود را فراموش نکنند، از ورزش سنگین پرهیز کنند، از کلاه استفاده کنند، استرس و کم خوابی نداشته باشند.
هنگام مسافرت افراد ممکن است از غذاهای آماده و فست فود استفاده کنند که این موارد می تواند میگرن را تشدید کند زیرا غذاهای مانده یا از قبل تهیه شده دارای ماده ای به نام تیرامین است که منجر به تشدید میگرن می شود و به طور کل غذاهای فست فود برای میگرن مضر است.
آموزش آرمیدگی و حرکات آرامش بخش هم یکی از روش های مهم پیشگیری از میگرن در تمامی فواصل است. ورزش هایی مانند یوگا یا روش های بیوفیدبک که به عنوان روش پیشگیری از میگرن است از این جمله هستند.
در روش بیوفیدبک بیماران طی جلساتی روش های پیشگیری از میگرن، جلوگیری از انقباض عضلات گردن و سر که منجر به بروز سردرد های کششی و میگرنی می شود، آموزش می بینند و همچنین در این روش آموزش هایی مبنی بر روش های جلوگیری از استرس به افراد داده می شود تا هنگام مسافرت ها آرمیدگی و آرامش خود را حفظ کنند و بتوانند دقیق تر فکر و برنامه ریزی کنند.