آیا شما صاحب نظر هستید؟

آیا شما صاحب نظر هستید؟

استادی داشتم که وقتی در کلاس، دانشجویی می گفت: ((به نظرم ...))، مودبانه سخن اش را قطع می کرد و می پرسید: ((آیا شما صاحب نظر هستید؟))؛ و بعد ادامه می داد: ((بهتر است به جای عبارت به نظرم، از گزاره ی «شاید بتوان این موضوع را این گونه هم مورد بررسی قرار داد یا عباراتی این چنین استفاده کنید)). ولی تقریبن هر بار توضیح می داد که صاحب نظر کسی است که در علم یا تخصصی معین، به درجه ی اجتهاد (به معنای عام) آن رسیده باشد.

واژه ها معنای اثرگذاری دارند که ما تقریبن همیشه در مکالمات روزمره، بی توجه از کنار آن ها عبور می کنیم. انسان موجودی دارای قوه تعقل است و برای او کاملن طبیعی است که نسبت به موضوعات مختلف واکنش نشان دهد؛ درباره ی آن ها بی اندیشد و نسبت به دانسته های قبلی و «چارچوبِ ذهنی» خود از پدیده ها برداشت های متفاوتی داشته باشد.

و تفاوت هم، در همین چارچوب ذهنی نسبت به موضوعات است. اظهار نظر افراد پیرامون رویدادها، پدیده ها، و موضوعات خاص را همین «چارچوبِ فکری» متمایز می سازد. انسانی که سال ها درباره موضوعی خاص مطالعه کرده، به بیشتر دانش حوزه ی دانشی خود تسلط نسبی یافته، سپس، شروع به تحقیق کرده و تلاش وی معطوف به گسترش مرزهای این دانش است، و این اجازه را دارد، که گزاره های پیشینی را زیر سوال ببرد، این فردی است که می تواند بگوید «به نظرم ...». پس، مرتبه ی بعدی که خواستیم از عبارت «به نظرم ...» در مسایل تخصصی استفاده کنیم، بهتر از است از خود بپرسیم که آیا ما برای اظهار نظر واجد شرایط هستیم.

به اهتمام :دکتر نادر اسدالهی